Trần Tuấn Hùng

Một vài thắc mắc về hợp đồng vay vốn với ngân hàng?

Tư vấn về trường hợp vay nợ ngân hàng nhưng không trả nợ gốc đúng hạn trên kỳ hạn hai bên đã thỏa thuận thì có bị thu hồi nợ hay không và có được gia hạn nợ không?

Nội dung câu hỏi: Tôi có 1 vấn đề liên quan đến vay vốn tại ngân hàng xin được Luật Minh Gia tư vấn giúp ạ. Năm 2017 gia đình tôi có vay của ngân hàng 50 triệu đồng để làm kinh tế. Số nợ gốc được trả theo 3 kỳ trong 3 năm với mỗi kỳ (năm) lần lượt tương ứng là 10tr, 10tr, 30tr. Hạn trả mỗi kỳ vào ngày 29/3. Vào thời điểm kỳ đầu tiên ( tức 29/3/2018) gia đình tôi có chút khó khăn về tài chính nên chưa thể thanh toán số nợ 10 triệu vì vậy Ngân hàng yêu cầu gia đình tôi phải thanh toán hết hợp đồng 50tr ( gia đình tôi vẫn chưa nhận được văn bản nào từ phía Ngân hàng yêu cầu thanh toán số nợ trong kỳ đầu). Vậy cho tôi hỏi: Đến mỗi kỳ thanh toán nợ gốc bên phía ngân hàng có nghĩa vụ phải gửi văn bản thu hồi nợ đến gia đình tôi không ? Việc ngân hàng yêu cầu thanh toán hết số nợ 50tr do gia đình tôi không thanh toán nợ đúng thời hạn là đúng hay sai?  Đến thời điểm hiện tại gia đình tôi đã trễ hạn gần 1 tháng, nếu chúng tôi thanh toán 10tr thì có được chấp nhận không, nếu có thì có phải chịu phí phạt không? Trong trường hợp gia đình tôi chưa thể thanh toán được thì có thể xin gia hạn thêm thời gian để trả nợ không? Rất mong Luật Minh Gia có thể giải đáp thắc mắc và cho chúng tôi lời tư vấn trong trường hợp này ạ.

Trả lời: Cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi yêu cầu tư vấn đến Công ty Luật Minh Gia, trường hợp của bạn chúng tôi tư vấn như sau:

Thứ nhất, ngân hàng có phải thông báo cho bạn về việc trả tiền gốc theo kỳ hạn không?

Điều 4 Thông tư 39/2016/TT-NHNN quy định về nguyên tắc cho vay, vay vốn:

“1. Hoạt động cho vay của tổ chức tín dụng đối với khách hàng được thực hiện theo thỏa thuận giữa tổ chức tín dụng và khách hàng, phù hợp với quy định tại Thông tư này và các quy định của pháp luật có liên quan bao gồm cả pháp luật về bảo vệ môi trường.

2. Khách hàng vay vốn tổ chức tín dụng phải đảm bảo sử dụng vốn vay đúng mục đích, hoàn trả nợ gốc và lãi tiền vay đúng thời hạn đã thỏa thuận với tổ chức tín dụng.”

Khi bạn vay tiền của ngân hàng và hai bên đã thỏa thuận với nhau về kỳ hạn trả gốc thì phải thực hiện đúng theo thỏa thuận, ngân hàng có thể thông báo hoặc không thông báo cho bạn bằng văn bản vì bạn đã thỏa thuận với ngân hàng về thời hạn trả tiền gốc và bạn biết nghĩa vụ của mình là phải trả theo kỳ hạn đó. Nếu bạn gặp khó khăn về tài chính không trả được vào thời điểm 29/3/2018 thì trước thời điểm đến hạn bạn có thể thông báo với ngân hàng để ngân hàng cơ cấu lại thời hạn trả nợ theo quy định tại Điều 19 Thông tư 39/2016/TT-NHNN:

“Tổ chức tín dụng xem xét quyết định việc cơ cấu lại thời hạn trả nợ trên cơ sở đề nghị của khách hàng, khả năng tài chính của tổ chức tín dụng và kết quả đánh giá khả năng trả nợ của khách hàng, như sau:

1. Khách hàng không có khả năng trả nợ đúng kỳ hạn nợ gốc và/hoặc lãi tiền vay và được tổ chức tín dụng đánh giá là có khả năng trả đầy đủ nợ gốc và/hoặc lãi tiền vay theo kỳ hạn trả nợ được điều chỉnh, thì tổ chức tín dụng xem xét điều chỉnh kỳ hạn trả nợ gốc và/hoặc lãi tiền vay đó phù hợp với nguồn trả nợ của khách hàng; thời hạn cho vay không thay đổi.

2. Khách hàng không có khả năng trả hết nợ gốc và/hoặc lãi tiền vay đúng thời hạn cho vay đã thỏa thuận và được tổ chức tín dụng đánh giá là có khả năng trả đầy đủ nợ gốc và/hoặc lãi tiền vay trong một khoảng thời gian nhất định sau thời hạn cho vay, thì tổ chức tín dụng xem xét cho gia hạn nợ với thời hạn phù hợp với nguồn trả nợ của khách hàng..."

Thứ hai, việc ngân hàng yêu cầu thu hồi nợ là đúng hay sai?

Điều 21 Thông tư 39/2016/TT-NHNN  quy định về chấm dứt cho vay, xử lý nợ, miễn, giảm lãi tiền vay, phí:

“1. Tổ chức tín dụng có quyền chấm dứt cho vay, thu hồi nợ trước hạn theo nội dung đã thỏa thuận khi phát hiện khách hàng cung cấp thông tin sai sự thật, vi phạm quy định trong thỏa thuận cho vay và/hoặc hợp đồng bảo đảm tiền vay. Khi thực hiện chấm dứt cho vay, thu hồi nợ trước hạn theo thỏa thuận trong thỏa thuận cho vay, tổ chức tín dụng phải thông báo cho khách hàng về việc chấm dứt cho vay, thu hồi nợ trước hạn. Nội dung thông báo tối thiểu bao gồm thời điểm chấm dứt cho vay, thu hồi nợ trước hạn, số dư nợ gốc bị thu hồi trước hạn; thời hạn hoàn trả số dư nợ gốc bị thu hồi trước hạn, thời điểm chuyển nợ quá hạn và lãi suất áp dụng đối với số dư nợ gốc bị thu hồi trước hạn...."

Thông thường, ngân hàng có quyền thỏa thuận với khách hàng về vấn đề chấm dứt hợp đồng vay trước hạn và tiến hành thu hồi nợ trước hạn. Trường hợp hợp đồng vay của bạn và ngân hàng thể hiện rõ về thời hạn trả gốc chia làm 3 kỳ và ngay kỳ đầu tiên bạn không trả được và cũng không thông báo cho ngân hàng thì ngân hàng có quyền chấm dứt hợp đồng vay và thu hồi nợ trước thời hạn vì bạn đã vi phạm quy định trong thỏa thuận cho vay.

Thứ ba, khi đã quá hạn gần một tháng thì bạn trả ngân hàng 10 triệu có được chấp nhận và phải nộp phí phạt không?

Điều 18 Thông tư 39/2016/TT-NHNN quy định về trả nợ gốc và lãi tiền vay:

“3. Trường hợp khách hàng không có khả năng trả nợ đúng hạn một phần hoặc toàn bộ nợ gốc và/hoặc lãi tiền vay, tổ chức tín dụng xem xét chấp thuận cơ cấu lại thời hạn trả nợ theo quy định tại Điều 19 hoặc chuyển nợ quá hạn theo quy định tại Điều 20 Thông tư này. Tổ chức tín dụng và khách hàng thỏa thuận việc tính tiền lãi phải trả phù hợp với quy định tại khoản 4 Điều 13 Thông tư này.”

Khi bạn vi phạm thỏa thuận trong hợp đồng vay thì ngân hàng sẽ thu hồi nợ và yêu cầu bạn trả số tiền còn thiếu sau khi thực hiện các biện pháp thu hồi nợ, bạn có thể thỏa thuận với ngân hàng để chuyển nợ quá hạn và phải trả lãi với phần dư nợ quá hạn.

Điều 25 Thông tư 39/2016/TT-NHNN quy định về phạt vi phạm và bồi thường thiệt hại:

“1. Tổ chức tín dụng và khách hàng được thỏa thuận về việc phạt vi phạm, bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật đối với trường hợp tổ chức tín dụng hoặc khách hàng không thực hiện đúng nội dung trong thỏa thuận cho vay, trừ trường hợp quy định tại khoản 4 Điều 13 Thông tư này.

2. Tổ chức tín dụng và khách hàng có thể thỏa thuận về việc bên vi phạm nghĩa vụ chỉ phải chịu phạt vi phạm mà không phải bồi thường thiệt hại hoặc vừa phải chịu phạt vi phạm và vừa phải bồi thường thiệt hại. Trường hợp tổ chức tín dụng và khách hàng có thỏa thuận về phạt vi phạm nhưng không thỏa thuận về việc vừa phải chịu phạt vi phạm và vừa phải bồi thường thiệt hại thì bên vi phạm nghĩa vụ chỉ phải chịu phạt vi phạm.”

Về việc phạt khi không thực hiện đúng nghĩa vụ trong hợp đồng vay thì thực hiện theo thỏa thuận của hai bên trong hợp đồng vay.

Thứ tư, có thể thỏa thuận về việc gia hạn nợ không?

Khoản 2 Điều 19 Thông tư 39/2016/TT-NHNN quy định:

“2. Khách hàng không có khả năng trả hết nợ gốc và/hoặc lãi tiền vay đúng thời hạn cho vay đã thỏa thuận và được tổ chức tín dụng đánh giá là có khả năng trả đầy đủ nợ gốc và/hoặc lãi tiền vay trong một khoảng thời gian nhất định sau thời hạn cho vay, thì tổ chức tín dụng xem xét cho gia hạn nợ với thời hạn phù hợp với nguồn trả nợ của khách hàng.”

Bạn có thể thỏa thuận với ngàn hàng về việc gia hạn nợ, sau khi xem xét nếu ngân hàng đánh giá bạn có khả năng trả đủ nợ gốc và lãi trong một khoảng thời gian nhất định sau thời hạn vay thì ngân hàng sẽ gia hạn phù hợp với nguồn trả nợ của bạn.

Trên đây là nội dung tư vấn của Luật Minh Gia về vấn đề bạn hỏi và quan tâm. Nếu còn vướng mắc, chưa rõ cần luật sư giải đáp, bạn vui lòng gọi đến Tổng đài tư vấn pháp luật trực tuyến của chúng tôi - Số điện thoại liên hệ: 1900.6169 để được hỗ trợ kịp thời.

Trân trọng.
CV tư vấn: Nông Diệp - Luật Minh Gia

Đừng lãng phí thời gian vì vướng mắc, hãy để Luật Minh Gia giải quyết vấn đề của bạn!

Tư vấn miễn phí