Làm công việc mùa vụ bị chấm dứt hợp đồng đảm bảo quyền lợi thế nào?

1. Thế nào là lao động thời vụ

- Lao động mùa vụ (thời vụ) là hình thức làm việc tạm thời, ngắn hạn (thường dưới 12 tháng) nhằm đáp ứng nhu cầu nhân lực tăng cao đột biến hoặc công việc chỉ phát sinh theo thời điểm trong năm như lễ, Tết, hoặc thu hoạch nông sản. Đây là công việc không thường xuyên, phổ biến trong các lĩnh vực nông nghiệp, bán lẻ, dịch vụ, du lịch. 

- Quan hệ lao động là quan hệ xã hội phát sinh trong việc thuê mướn, sử dụng lao động, trả lương giữa người lao động, người sử dụng lao động. Vậy Hợp đồng lao động làm công việc mùa vụ quy định như nào để quyền lợi của người sử dụng lao động cũng như người lao động được đảm bảo.

2. Tư vấn tình huống về giao kết hợp đồng lao động dưới 12 tháng

Nội dung câu hỏi cần tư vấn:

Chào Luật Sư, Em tên là Thanh H, có một số vấn đền cần hỏi về luật lao động như sau: Ngày vừa qua em có nhận lời làm thời vụ ở Công ty A. Theo thoả thuận là em sẽ làm trong 2 tháng. Do sơ suất ban đầu không hỏi rõ thời gian làm, vì cứ nghĩ là làm 8 tiếng. Nhưng khi vào làm rùi thì thấy có ngày làm đến hơn 7h tối mới về, sớm lắm là 6h. Trưa thì hầu như ai cũng làm, không nghỉ, chỉ đi ăn rùi vào làm.

Em mới hỏi là nếu làm vậy thì có trả thêm tiền tăng ca không, thì được trả lời từ cấp trên là công ty trước giờ không có trả tiền tăng ca. Em mới nói nếu vậy cho em xin nghỉ, chứ làm thế thì thấy bị bóc lột quá! Sau đó họ đồng ý với yêu cầu của em là sẽ trả thêm tiền tăng ca cho em vì dự án họ đang gấp. Lần đó em cũng muốn quay lại để hoàn thành 1 phần công việc để người sau nếu có tiếp nhận cũng sẽ nhẹ hơn. sau khi hoàn thành phần đó thì xin nghỉ vì không thể tiếp tục với cường độ làm việc thế vì còn phải chăm sóc gia đình và lí do khác là khi vào làm việc khó hoà đồng với các bạn trong nhóm, vì công việc đặc trưng riêng của mỗi công ty khác nhau nên nếu các bạn không chỉ 1 người mới như em thì thật sự là em không biết mình phải và cần làm gì. Nên em quyết định sớm nghỉ! Nhưng nghỉ rồi thì phía công ty không chịu thanh toán 12 ngày làm vừa qua của em. Họ yêu cầu em phải làm hết tháng, không lên công ty thì làm nhà. Nhưng máy móc ở nhà thì không tương thích để chạy được dự án của công ty, em cũng đã trình bày thế với anh trưởng nhóm. Mà thông tin cá nhân em đã cung cấp cho nhân sự cả 2 tuần mà vẫn chưa nhận được tờ hợp đồng thời vụ nào cả!

Vậy cho em hỏi, nếu theo luật thì em có được thanh toán hết 12 ngày công vừa qua và tiền tăng ca không? Hay theo như công ty là em quyết định nghỉ khi chưa hoàn thành dự án thì họ có quyền không trả tiền? Em đang rất lo lắng, vì khi đi làm đã dùng hết tiền cá nhân chi tiêu cho việc đi lại, ăn uống, mà giờ công ty không chịu trả thì không biết phải làm sao. Em còn phải nuôi con nhỏ Mong nhận được phản hồi từ phía Luật sư!

Trả lời tư vấn:

Cảm ơn bạn đã gửi câu hỏi đề nghị tư vấn tới công ty Luật Minh Gia, với trường hợp của bạn chúng tôi tư vấn như sau:

Theo quy định của Bộ luật lao động 2019 về giao kết hợp đồng. Cụ thể:

"Điều 20. Loại hợp đồng lao động

1. Hợp đồng lao động phải được giao kết theo một trong các loại sau đây:

a) Hợp đồng lao động không xác định thời hạn là hợp đồng mà trong đó hai bên không xác định thời hạn, thời điểm chấm dứt hiệu lực của hợp đồng;

b) Hợp đồng lao động xác định thời hạn là hợp đồng mà trong đó hai bên xác định thời hạn, thời điểm chấm dứt hiệu lực của hợp đồng trong thời gian không quá 36 tháng kể từ thời điểm có hiệu lực của hợp đồng.

......"

Theo như bạn trình bày bạn và công ty có thoả thuận với nhau là làm việc 2 tháng, đổi chiếu theo quy định trên thì Hợp đồng lao động của bạn là hợp đồng lao động xác định thời hạn thực hiện công việc mùa vụ.

"Điều 14. Hình thức hợp đồng lao động

1. Hợp đồng lao động phải được giao kết bằng văn bản và được làm thành 02 bản, người lao động giữ 01 bản, người sử dụng lao động giữ 01 bản, trừ trường hợp quy định tại khoản 2 Điều này.

Hợp đồng lao động được giao kết thông qua phương tiện điện tử dưới hình thức thông điệp dữ liệu theo quy định của pháp luật về giao dịch điện tử có giá trị như hợp đồng lao động bằng văn bản.

2. Hai bên có thể giao kết hợp đồng lao động bằng lời nói đối với hợp đồng có thời hạn dưới 01 tháng, trừ trường hợp quy định tại khoản 2 Điều 18, điểm a khoản 1 Điều 145 và khoản 1 Điều 162 của Bộ luật này."

Như vậy, từ thông tin bạn cung cấp giữa bạn và công ty thỏa thuận về việc làm thời vụ trong vòng hai tháng mà theo quy định thì đối với công việc có thời hạn dưới một tháng thì có thể giao kết bằng lời nói. Nên công ty đang  vi phạm về hình thức giao kết Hợp đồng. 

Theo Nghị định 12/2022 NĐ - CP, công ty không ký kết Hợp đồng lao động với Người lao động từ đủ 1 tháng trở lên là vi phạm pháp luật và bị xử phạt hành chính, trong trường hợp này quyền lợi của người lao động vẫn được đảm bảo như trường hợp ký Hợp đồng lao động.

- Thứ hai, liên quan tới việc chấm dứt quan hệ lao động

Do trong quá trình làm việc phát sinh nhiều sự cố cũng như bạn trình bày bản thân không đủ sức khỏe để đáp ứng cường độ làm việc liên tục, do phải giải quyết chăm sóc gia đình nên bạn muốn chấm dứt quan hệ lao động. Theo quy định của Bộ luật này thì từ những căn cứ trên bạn hoàn toàn có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng thời vụ của mình nhưng phải báo cho phía công ty trước 3 ngày làm việc. Cụ thể:

"Điều 35. Quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động của người lao động

1. Người lao động có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động nhưng phải báo trước cho người sử dụng lao động như sau:

a) Ít nhất 45 ngày nếu làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn;

b) Ít nhất 30 ngày nếu làm việc theo hợp đồng lao động xác định thời hạn có thời hạn từ 12 tháng đến 36 tháng;

c) Ít nhất 03 ngày làm việc nếu làm việc theo hợp đồng lao động xác định thời hạn có thời hạn dưới 12 tháng;

d) Đối với một số ngành, nghề, công việc đặc thù thì thời hạn báo trước được thực hiện theo quy định của Chính phủ.

2. Người lao động có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động không cần báo trước trong trường hợp sau đây:

a) Không được bố trí theo đúng công việc, địa điểm làm việc hoặc không được bảo đảm điều kiện làm việc theo thỏa thuận, trừ trường hợp quy định tại Điều 29 của Bộ luật này;

b) Không được trả đủ lương hoặc trả lương không đúng thời hạn, trừ trường hợp quy định tại khoản 4 Điều 97 của Bộ luật này;

..."

- Thứ ba, giải quyết các quyền lợi cho người lao động.

"Điều 48. Trách nhiệm khi chấm dứt hợp đồng lao động

1. Trong thời hạn 14 ngày làm việc kể từ ngày chấm dứt hợp đồng lao động, hai bên có trách nhiệm thanh toán đầy đủ các khoản tiền có liên quan đến quyền lợi của mỗi bên, trừ trường hợp sau đây có thể kéo dài nhưng không được quá 30 ngày:

a) Người sử dụng lao động không phải là cá nhân chấm dứt hoạt động;

..."

Theo đó, người sử dụng lao động sẽ phải thanh toán các khoản tiền lương... cho người lao động. Cụ thể, với trường hợp của bạn công ty có nghĩa vụ phải toán tiền lương tương ứng với số ngày làm việc là 14 ngày cộng thêm tiền lương tăng ca cho bạn.

Như vậy, đối với lý do công ty đưa ra nghỉ việc khi chưa hoàn thành dự án sẽ không trả lương là không có căn cứ và hành vi vi phạm pháp luật về lao động. Bởi hợp đồng của bạn là hợp đồng thời vụ ( hai tháng) nên khi nghỉ việc chỉ cần báo trước 3 ngày làm việc. Đồng thời, Điều 48 BLLĐ 2019 đã trình bày trên quy định rất rõ ràng trách nhiệm của công ty phải thực hiện khi chấm dứt quan hệ lao động. Nên trong trường hợp công ty không trả lương thì để đảm bảo quyền lợi bạn có thể làm đơn khiếu nại lên Phòng lao động thương binh và xã hội hoặc trực tiếp khởi kiện ra Tòa án huyện để yêu cầu được giải quyết .

Trân trọng!