Lại Thị Nhật Lệ

Trách nhiệm của bên nhận bảo lãnh khi bên bảo lãnh không chi trả khoản vay được bảo lãnh

Tôi là nhân viên tín dụng của một ngân hàng. Vào năm 2010, NH tôi có bảo lãnh cho 01 công ty vay vốn tại 01 Ngân hàng thương mại (thời hạn bảo lãnh 9 tháng) bằng hình thức chứng thư bảo lãnh (có điều kiện). Hết thời hạn vay vốn Cty không trả được nợ nên NHTM đã yêu cầu NH tôi trả nợ thay.

Qua làm việc và xác minh tình hình sử dụng vốn vay cho thấy cty sử dụng vốn vay sai mục đích. Mặt khác NHTM đã không quản lý dòng tiền của cty về tài khoản tại NH để thu nợ nên NH chúng tôi từ chối nghĩa vụ trả nợ thay vào ngày 20/6/2012. Kể từ ngày 20/6/2016 - tháng 10/2016 NHTM không yêu cầu NH bảo lãnh chúng tôi trả nợ thay. Đến tháng 10/2016, sau hơn 04 năm NHTM kiện công ty vì vi phạm HĐTD. Trong đó ngân hàng bảo lãnh chúng tôi là người có quyền và nghĩa vụ liên quan. Hiện nay tòa án đã thụ lý và chuẩn bị đưa ra xét xử. Qua tìm hiểu, nếu công ty trên không trả được nợ thì khả năng bản án của tòa buộc NH bảo lãnh chúng tôi phải trả nợ thay. Như vậy, nếu trường hợp cty không trả được nợ thì NH chúng tôi có phải trả nợ thay không và hiệu lực của chứng thư có còn không khi chúng tôi đã từ chối trả nợ thay trên 04 năm. Rất mong sự tư vấn của Quý luật sư. Chân thành cám ơn.

Trả lời: Cảm ơn bạn đã tin tưởng gửi câu hỏi tư vấn đến công ty Luật Minh Gia. Chúng tôi xin tư vấn cho bạn như sau:

Căn cứ theo Điều 335 bộ luật dân sự năm 2015 quy định về bảo lãnh"

“1. Bảo lãnh là việc người thứ ba (sau đây gọi là bên bảo lãnh) cam kết với bên có quyền (sau đây gọi là bên nhận bảo lãnh) sẽ thực hiện nghĩa vụ thay cho bên có nghĩa vụ (sau đây gọi là bên được bảo lãnh), nếu khi đến thời hạn thực hiện nghĩa vụ mà bên được bảo lãnh không thực hiện hoặc thực hiện không đúng nghĩa vụ.

2. Các bên có thể thỏa thuận về việc bên bảo lãnh chỉ phải thực hiện nghĩa vụ thay cho bên được bảo lãnh trong trường hợp bên được bảo lãnh không có khả năng thực hiện nghĩa vụ bảo lãnh.”

Ngân hàng bạn thực hiện bảo lãnh cho một công ty khác. Khi đến thời hạn thực hiện nghĩa vụ mà bên được bảo lãnh không thực hiện hoặc thực hiện không đúng nghĩa vụ thì ngân hàng bạn (bên nhận bảo lãnh) sẽ thực hiện nghĩa vụ thay, trả nợ thay cho công ty (bên bảo lãnh). Nghĩa vụ trả nợ thay: trả toàn bộ hay trả một phần sẽ được thực hiện theo cam kết đã được các bên thỏa thuận ghi trong chứng thư bảo lãnh. Tuy nhiên, ngân hàng bạn sẽ có quyền yêu cầu bên được bảo lãnh trả thù lao hay nghĩa vụ hoàn trả lại số tiền vay, thực hiện theo đúng cam kết thỏa thuận, điều kiện để được bảo lãnh.

Căn cứ theo Điều 343 bộ luật dân sự năm 2015 quy định bảo lãnh chấm dứt trong trường hợp sau: Nghĩa vụ được bảo lãnh chấm dứt; Việc bảo lãnh được hủy bỏ hoặc được thay thế bằng biện pháp bảo đảm khác; Bên bảo lãnh đã thực hiện nghĩa vụ bảo lãnh; Theo thỏa thuận của các bên. Do đó, để chấm dứt bảo lãnh ngân hàng bạn phải có một trong những căn cứ trên. Nếu không có căn cứ chấm dứt bảo lãnh thì ngân hàng bạn không có quyền từ chối nghĩa vụ bảo lãnh và ngân hàng bạn  buộc phải thực hiện nghĩa vụ trả nợ thay cho công ty được bảo lãnh khi đến kì hạn trả nợ. Việc thực hiện quản lý, sử dụng khoản vay sẽ được thực hiện theo cam kết bảo lãnh nếu công ty được bảo lãnh thực hiện không đúng theo thỏa thuận thì phải chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại hoặc phạt hợp đồng theo cam kết, chứng thư bảo lãnh. Ngân hàng bạn sẽ không được lấy lý do là công ty không thực hiện nguồn vốn vay đúng mục đích để từ chối thực hiện nghĩa vụ bảo lãnh. Nếu ngân hàng bạn không thực hiện nghĩa vụ bảo lãnh theo cam kết thì bên NHTM có quyền yêu cầu hoặc khởi kiện ra Tòa án buộ ngân hàng bạn phải trả nợ thay cho công ty bảo lãnh. Và theo điều 155 bộ luật dân sự năm 2015 quy định thì không áp dụng thời hiệu khởi kiện đối với yêu cầu bảo vệ quyền sở hữu do đó NHTM có quyền khởi kiện yêu cầu công ty (bên bảo lãnh) và ngân hàng bạn (bên nhận bảo lãnh) yêu cầu trả khoản tiền vay mặc dù đã quá thời hạn vay và công ty bạn đã từ chối trả nợ cách đây 4 năm. 

Trên đây là nội dung tư vấn của chúng tôi về vấn đề bạn quan tâm. Nếu còn vướng mắc, chưa rõ hoặc cần hỗ trợ pháp lý khác bạn vui lòng liên hệ qua Email hoặc gọi điện đến Tổng đài luật sư tư vấn luật trực tuyến - 1900.6169 để được giải đáp, hỗ trợ kịp thời

Trân trọng!

Cv: Vũ Nga - Công ty Luật Minh Gia

Tư vấn miễn phí